Karbala i obrzędy mięsiąca moharram

Bitwa pod Karbalą, Abbas al-Musawi, Isfahan XIX/XX wiek, Brooklyn MuseumWedług szyitów Husajn nie walczył ani o bogactwo, ani o władzę. Nie miał też żadnych politycznych ambicji. Chodziło mu tylko o sprawiedliwość. Walczył i poświęcił swoje życie za słabych, pokrzywdzonych, prześladowanych. Jako taki przypomina Jezusa, a jego męczeńska śmierć pod Karbalą ma dla szyitów podobną rangę, co ukrzyżowanie Chrystusa dla chrześcijan.

Bardzo szybko śmierć Husajna stała się dla części muzułmanów najważniejszym wydarzeniem w historii świata. Zyskała kosmiczny wymiar. Bóg zaplanował ją zanim jeszcze stworzył świat, a później informował o niej wszystkich najważniejszych proroków, Od Adama - ojca ludzkości, po Mahometa. I tak, pewnego dnia archanioł Gabriel przybył do niego, a gdy rozmawiali, Husajn, który był wtedy malutkim dzieckiem, przyszedł do namiotu i wszedł dziadkowi na ramiona. Gabriel spojrzał na chłopca i spytał Mahometa: Kochasz go?

Tak - odparł Prorok.

Wtedy anioł rzekł: Twoi stronnicy zabiją go. Jeśli chcesz pokażę ci miejsce, gdzie to się stanie.

Nieco wcześniej, gdy Husajn się urodził, całe zastępy aniołów przybyły do Mahometa i cieszyły się widząc chłopca, a potem zaczęły płakać, ponieważ wiedział, co go czeka. Husajn też to wiedział, lecz zaakceptował swój los bez żalu. A gdy już zginął, opłakiwały go niebo i ziemia, słońce i gwiazdy, a nawet raj i piekło.

Dla szyitów śmierć Husajna przysłania wszystkie inne tragedie. Jest największym nieszczęściem, jakie spotkało ludzkość. To, co wydarzyło się dziesiątego moharrama pod Karbalą dla szyitów powtarza się zawsze i wszędzie tam, gdzie dzieje się im niesprawiedliwość. Mówią oni, że każdy dzień to Aszura - czyli dziesiąty dzień, a każde miejsce to Karbala...

***

Alam - moharramowy sztandarW moharramowych procesjach, które chodzą ulicami irańskich miast, noszone są sztandary (alam). Wśród nich jeden wyróżnia się szczególnie. Jest wielki, przedziwny, niezwykły. Ma tak wyjątkowy i do niczego niepodobny kształt, że nikt nie wie dokładnie, skąd się wziął i dlaczego tak wygląda.

Sztandar ten jest cały z metalu i trochę przypomina krzyż, z tym, że jego pozioma "belka" jest umieszczona nisko i może mieć nawet 10 metrów długości. Na jej środku znajduje się kilkumetrowy, wąski i gięty "jęzor" z metalu, a po jego obu stronach mamy rzędy podobnych "jęzorów", tylko że dużo mniejszych i coraz to niższych. Wieńczą je duże ptasie pióra w różnych kolorach: czarnym, czerwonym, białym. Między nimi są różnego rodzaju metalowe przedmioty, najczęściej zwierzęta: pawie, gołębie, jelenie, smoki, różnego rodzaju hybrydy...